Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşunun 103. yılı kutlanıyor

Milli Mücadele'nin zaferle sonuçlanmasının ardından Türk milletinin bağımsızlık mücadelesini yeni bir devletin kuruluşuyla taçlandıran Cumhuriyet'e giden yolda, 28 Ekim 1923 gecesi tarihin

dönüm noktalarından biri oldu.

Ankara Çankaya Köşkü'nde bir akşam yemeğinde dile getirilen ve Türkiye'nin geleceğini şekillendiren bu karar, ertesi gün Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edilerek yeni Türk

devletinin yönetim biçimini resmen belirledi. Cumhuriyet'e uzanan yol, Mustafa Kemal Atatürk'ün 19 Mayıs 1919'da Samsun'a çıkmasıyla başlayan Milli Mücadele yıllarında şekillendi.

23 Nisan 1920'de TBMM'nin açılmasıyla millet egemenliğine dayanan yeni yönetimin temelleri atıldı.

24 Temmuz 1923'te Lozan Barış Antlaşması'nın imzalanması ve 13 Ekim'de Ankara'nın başkent ilan edilmesinin ardından, devletin yönetim şeklinin açıkça belirlenmesi gerekiyordu.

27 Ekim 1923'te İcra Vekilleri Heyeti'nin istifasıyla ortaya çıkan siyasi bunalım, yeni bir düzenlemeyi zorunlu kıldı.

Takvimler 28 Ekim 1923'ü gösterdiğinde Mustafa Kemal Paşa, yakın çalışma arkadaşlarını Çankaya Köşkü'ndeki akşam yemeğinde ağırladı.

Yemek sırasında zihnindeki Cumhuriyet'in ilanı kararını paylaşan Atatürk, hazırlanan kanun teklifini İsmet Paşa ile birlikte kaleme aldı.

29 Ekim 1923 Pazartesi günü saat 18.00'de toplanan Meclis, Anayasa Komisyonunca hazırlanan teklifi gündemine aldı.

Yapılan görüşmelerin ardından 1921 Anayasası'nda değişikliğe gidilerek yeni yönetim biçimi kabul edildi.