# Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşunun 103. yılı kutlanıyor

- URL: https://www.ilcehaber.com/turkiye-cumhuriyetinin-kurulusunun-103-yili-kutlaniyor-raw-11981/
- Yayın: 2026-10-28T21:21:51+00:00
- Yazar: İlçe Haber
- Bölüm: Ana Manşet, Çankaya, Tarih
- Ajans: TRT SONDAKİKA
- Yayıncı: İlçe Haber

> Milli Mücadele'nin zaferle sonuçlanmasının ardından Türk milletinin bağımsızlık mücadelesini yeni bir devletin kuruluşuyla taçlandıran Cumhuriyet'e giden…

Milli Mücadele'nin zaferle sonuçlanmasının ardından Türk milletinin bağımsızlık mücadelesini yeni bir devletin kuruluşuyla taçlandıran Cumhuriyet'e giden yolda, 28 Ekim 1923 gecesi tarihin dönüm noktalarından biri oldu. Ankara Çankaya Köşkü'nde bir akşam yemeğinde dile getirilen ve Türkiye'nin geleceğini şekillendiren bu karar, ertesi gün Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edilerek yeni Türk devletinin yönetim biçimini resmen belirledi.

Cumhuriyet'e uzanan yol, Mustafa Kemal Atatürk'ün 19 Mayıs 1919'da Samsun'a çıkmasıyla başlayan Milli Mücadele yıllarında şekillendi. 23 Nisan 1920'de TBMM'nin açılmasıyla millet egemenliğine dayanan yeni yönetimin temelleri atıldı. 24 Temmuz 1923'te Lozan Barış Antlaşması'nın imzalanması ve 13 Ekim'de Ankara'nın başkent ilan edilmesinin ardından, devletin yönetim şeklinin açıkça belirlenmesi gerekiyordu. 27 Ekim 1923'te İcra Vekilleri Heyeti'nin istifasıyla ortaya çıkan siyasi bunalım, yeni bir düzenlemeyi zorunlu kıldı.

Takvimler 28 Ekim 1923'ü gösterdiğinde Mustafa Kemal Paşa, yakın çalışma arkadaşlarını Çankaya Köşkü'ndeki akşam yemeğinde ağırladı. Yemek sırasında zihnindeki Cumhuriyet'in ilanı kararını paylaşan Atatürk, hazırlanan kanun teklifini İsmet Paşa ile birlikte kaleme aldı. 29 Ekim 1923 Pazartesi günü saat 18.00'de toplanan Meclis, Anayasa Komisyonunca hazırlanan teklifi gündemine aldı. Yapılan görüşmelerin ardından 1921 Anayasası'nda değişikliğe gidilerek yeni yönetim biçimi kabul edildi.

Saatler 20.30'u gösterdiğinde, oturuma katılan 158 milletvekilinin tamamının oyuyla Cumhuriyet ilan edildi ve karar Mecliste coşkuyla karşılandı. Aynı gün yapılan gizli oylamada Gazi Mustafa Kemal Paşa, Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk cumhurbaşkanı seçildi. İlk hükümeti kurmakla İsmet Paşa görevlendirilirken, Fethi Bey TBMM Başkanlığına seçildi. 1925 yılında kabul edilen kanunla 29 Ekim milli bayram olarak kutlanmaya başlandı.

[Çankaya haberleri](https://www.ilcehaber.com/?s=cankaya)